Thủ tục nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm chi tiết từ A đến Z

Nguyên Liệu Thực Phẩm | Asia Shine

Nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm đòi hỏi doanh nghiệp nắm vững căn cứ pháp lý và tuân thủ chặt chẽ quy trình kiểm tra chuyên ngành. LogiLink – một trong những công ty xuất nhập khẩu lớn ở Việt Nam hướng dẫn chi tiết thủ tục nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm đúng quy định pháp luật và tối ưu chi phí thông quan cho doanh nghiệp của bạn.

Chính sách nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm

Chính sách nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm

Chính sách nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm tại Việt Nam chịu sự điều chỉnh trực tiếp của Luật An toàn thực phẩm số 55/2010/QH12 và Nghị định 15/2018/NĐ-CP. Mặt hàng nguyên liệu thực phẩm không thuộc danh mục cấm nhập khẩu nhưng bắt buộc phải kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm trước khi thông quan, áp dụng tương tự đối với các mặt hàng đặc thù như nhập khẩu đồ uống.

Thẩm quyền quản lý an toàn thực phẩm được phân định theo 3 bộ ngành chuyên trách: Bộ Y tế quản lý phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến và vi chất dinh dưỡng; Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý nguyên liệu nông lâm thủy sản chưa qua chế biến; Bộ Công Thương quản lý nguyên liệu chế biến bột, tinh bột, sữa chế biến, dầu thực vật và bao bì chuyên dụng. Cơ quan Hải quan chỉ giải quyết thông quan khi có kết quả xác nhận đạt yêu cầu nhập khẩu từ cơ quan kiểm tra có thẩm quyền.

Mã HS code và thuế nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm

Mã HS code nguyên liệu thực phẩm là căn cứ cốt lõi để xác định thuế suất xuất nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng (VAT) và phương thức kiểm tra chất lượng của lô hàng.

Hướng dẫn tra cứu mã HS cho nguyên liệu thực phẩm

Bạn tra cứu mã HS code cho nguyên liệu thực phẩm dựa trên mô tả hàng hóa, thành phần cấu tạo, hàm lượng kỹ thuật và mức độ chế biến. Các nhóm HS code phổ biến gồm có:

  • Nhóm 02 – 05: Nguyên liệu có nguồn gốc động vật như thịt, phủ tạng, thủy sản, sữa và các sản phẩm từ sữa.
  • Nhóm 07 – 12: Rau củ, quả ăn được, ngũ cốc, hạt có dầu và hạt phục vụ sản xuất.
  • Nhóm 15: Mỡ và dầu động vật hoặc thực vật, các sản phẩm phân đoạn của chúng.
  • Nhóm 17 – 21: Đường, ca cao, chế phẩm từ ngũ cốc, bột, tinh bột và các chế phẩm thực phẩm khác.
  • Nhóm 35: Các chất albuminoid, tinh bột biến tính, keo và enzym dùng trong công nghiệp thực phẩm.

Doanh nghiệp tra cứu mã số chính xác qua Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam và cổng thông tin điện tử của Cục Hải quan để hạn chế tranh chấp về mã số.

Các loại thuế cần nộp khi nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm

Doanh nghiệp nộp đầy đủ 2 loại thuế chính cùng các khoản phí nghiệp vụ khi nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm:

  • Thuế nhập khẩu: Áp dụng thuế suất ưu đãi (MFN) hoặc thuế suất ưu đãi đặc biệt theo các Hiệp định thương mại tự do (FTA) nếu bạn nộp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) hợp lệ.
  • Thuế giá trị gia tăng (VAT): Áp dụng mức 5% đối với nông sản, thực phẩm chưa qua chế biến hoặc sơ chế thông thường; áp dụng mức 8% hoặc 10% đối với nguyên liệu đã qua chế biến công nghiệp tùy theo chính sách thuế từng thời kỳ.
  • Lệ phí hải quan và phí kiểm tra chuyên ngành: Lệ phí hải quan 20.000 đ/tờ khai và phí kiểm nghiệm an toàn thực phẩm thu theo biểu phí của tổ chức giám định được chỉ định.

Những rủi ro khi áp sai mã HS

Áp sai mã HS code dẫn đến việc tính sai số tiền thuế phải nộp, khiến doanh nghiệp bị truy thu thuế và xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 128/2020/NĐ-CP và Nghị định 196/2026/NĐ-CP.

Khi hải quan nghi vấn mã HS, lô hàng bị chuyển luồng đỏ để kiểm hóa thực tế, làm kéo dài thời gian thông quan từ 3 đến 7 ngày làm việc. Tình trạng này làm phát sinh chi phí lưu kho, lưu bãi container (DEM, DET) và làm gián đoạn kế hoạch đưa nguyên liệu vào dây chuyền sản xuất của nhà máy.

Quy trình thủ tục nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm

Quy trình thực hiện thủ tục nhập khẩu hàng hóa đối với nguyên liệu thực phẩm gồm 5 bước tuần tự bắt buộc nhằm đảm bảo tính hợp pháp và an toàn vệ sinh.

Bước 1: Tự công bố sản phẩm nguyên liệu thực phẩm

Doanh nghiệp phải hoàn tất thủ tục tự công bố sản phẩm trước khi đưa lô hàng cập cảng Việt Nam theo quy định tại Điều 4 và Điều 5 Nghị định 15/2018/NĐ-CP.

Hồ sơ tự công bố gồm Bản tự công bố sản phẩm (Mẫu số 01 Phụ lục I Nghị định 15/2018/NĐ-CP) và Phiếu kết quả kiểm nghiệm an toàn thực phẩm (Certificate of Analysis – CA) trong thời hạn 12 tháng tính đến ngày nộp hồ sơ, được cấp bởi phòng kiểm nghiệm được chỉ định hoặc phòng kiểm nghiệm được công nhận phù hợp tiêu chuẩn ISO 17025. Doanh nghiệp nộp hồ sơ qua hệ thống dịch vụ công trực tuyến hoặc gửi trực tiếp đến Ban Quản lý An toàn thực phẩm hoặc Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tại địa phương nơi đặt trụ sở chính.

Bước 2: Đăng ký kiểm tra chất lượng an toàn thực phẩm

Bạn tiến hành đăng ký kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm trên Cổng thông tin một cửa quốc gia trước khi tàu cập cảng từ 2 đến 3 ngày làm việc.

Doanh nghiệp lựa chọn cơ quan kiểm tra được chỉ định (như Quatest, Vinacontrol hoặc Viện Kiểm nghiệm) và nộp hồ sơ đăng ký gồm: Giấy đăng ký kiểm tra theo Mẫu số 04, Bản tự công bố sản phẩm đã phát hành, Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice), Phiếu đóng gói (Packing List) và Vận đơn (Bill of Lading). Cơ quan kiểm tra xác nhận tiếp nhận hồ sơ trong 1 ngày làm việc để làm căn cứ khai báo hải quan.

Bước 3: Mở tờ khai hải quan

Doanh nghiệp truyền tờ khai hải quan điện tử qua hệ thống VNACCS/VCIS ngay khi hãng vận chuyển phát hành thông báo hàng đến (Arrival Notice).

Bộ chứng từ đính kèm tờ khai trên hệ thống gồm có:

  • Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice) và Phiếu đóng gói (Packing List).
  • Vận đơn đường biển (Bill of Lading) hoặc Vận đơn hàng không (Air Waybill).
  • Giấy xác nhận đăng ký kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm.
  • Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) để hưởng thuế suất ưu đãi đặc biệt.
  • Tài liệu kỹ thuật và nhãn phụ sản phẩm bằng tiếng Việt.

Bước 4: Lấy mẫu và làm kiểm tra chất lượng

Cơ quan chuyên ngành kiểm tra hồ sơ và tiến hành lấy mẫu thực tế nguyên liệu tại cảng, kho CFS hoặc kho riêng của doanh nghiệp theo 3 phương thức: kiểm tra giảm, kiểm tra thông thường hoặc kiểm tra chặt.

Đối với phương thức kiểm tra thông thường, chuyên viên lấy mẫu đại diện để phân tích các chỉ tiêu vi sinh, kim loại nặng và độc tố theo tiêu chuẩn công bố. Thời gian kiểm nghiệm kéo dài từ 3 đến 5 ngày làm việc. Khi mẫu đạt chuẩn, cơ quan giám định cấp Thông báo kết quả xác nhận thực phẩm đạt yêu cầu nhập khẩu.

Bước 5: Thông quan hàng hóa

Bạn nộp Thông báo kết quả xác nhận thực phẩm đạt yêu cầu nhập khẩu lên hệ thống một cửa quốc gia và thông báo cho chi cục hải quan quản lý lô hàng.

Công chức hải quan kiểm tra tính đồng bộ của hồ sơ, đối chiếu số liệu thuế và phê duyệt thông quan hàng hóa trên hệ thống. Doanh nghiệp nộp thuế, thanh lý tờ khai tại cổng cảng và đưa xe chuyên dụng vào rút hàng về kho lưu trữ an toàn.

Bộ hồ sơ cần thiết cho thủ tục nhập khẩu

Doanh nghiệp cần phối hợp chặt chẽ với nhà xuất khẩu để hoàn thiện bộ chứng từ thương mại và chuẩn bị sẵn sàng hồ sơ công bố sản phẩm phục vụ quá trình thông quan.

Hồ sơ từ phía đối tác nước ngoài bao gồm:

  • Hợp đồng thương mại quốc tế (Sales Contract) quy định rõ quy cách chất lượng nguyên liệu.
  • Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice) ghi rõ đơn giá, điều kiện Incoterms và trị giá tính thuế.
  • Phiếu đóng gói hàng hóa (Packing List) chi tiết số kiện, trọng lượng tịnh và trọng lượng cả bì.
  • Vận đơn vận chuyển (Bill of Lading hoặc Air Waybill).
  • Chứng thư phân tích chất lượng (Certificate of Analysis – COA) từ phòng thử nghiệm đạt chuẩn ISO 17025.
  • Giấy chứng nhận y tế (Health Certificate) hoặc Giấy chứng nhận lưu hành tự do (Certificate of Free Sale – CFS).
  • Giấy chứng nhận xuất xứ (Certificate of Origin – C/O) bản gốc hoặc bản điện tử hợp lệ.

Hồ sơ pháp lý của doanh nghiệp nhập khẩu bao gồm:

  • Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh có mã ngành phù hợp với hoạt động thực phẩm.
  • Bản tự công bố sản phẩm đã nộp cơ quan quản lý và còn hiệu lực.
  • Giấy đăng ký kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm có xác nhận của cơ quan chỉ định.
  • Hợp đồng ủy quyền làm thủ tục hải quan cho đại lý khai thuê (nếu sử dụng dịch vụ).

Một số lưu ý quan trọng từ chuyên gia LogiLink

Bà Lê Thị Thu Hà, Giám đốc Hải quan tại LogiLink với 16 năm kinh nghiệm khai báo hải quan, khuyến cáo doanh nghiệp tuân thủ 3 nguyên tắc thực tế sau để ngăn ngừa rủi ro hàng nằm cảng:

Thứ nhất, hoàn tất thủ tục tự công bố sản phẩm trước khi ký hợp đồng nhập khẩu chính thức. Việc gửi mẫu thử nghiệm về Việt Nam bằng đường hàng không để làm phiếu kiểm nghiệm CA trước giúp doanh nghiệp có ngay số tự công bố, tránh việc hàng cập cảng phải chờ công bố làm phát sinh chi phí lưu kho bãi.

Thứ hai, kiểm soát chặt chẽ chỉ tiêu trên COA và hạn sử dụng của nguyên liệu. Các chỉ tiêu an toàn phải tương thích với Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) tương ứng; hạn sử dụng còn lại tại thời điểm cập cảng phải đạt tối thiểu từ 6 tháng trở lên để đủ điều kiện kiểm tra chuyên ngành và lưu hành thị trường.

Thứ ba, chuẩn bị phương tiện vận tải và kho lưu trữ đạt chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm. Nguyên liệu thực phẩm dễ ẩm mốc và biến chất khi thay đổi độ ẩm hoặc nhiệt độ; yêu cầu lưu trữ và kiểm soát này nghiêm ngặt tương tự quy chuẩn tại kho bãi hóa chất, đòi hỏi sàn kho phải có pallet cách đất 0,5 m (≈ 1,6 ft) và đảm bảo thông gió liên tục.

Dịch vụ làm thủ tục nhập khẩu nguyên liệu thực phẩm của LogiLink

LogiLink là đại lý làm thủ tục hải quan chuyên nghiệp với 17 năm kinh nghiệm hoạt động tại TP.HCM kể từ ngày 05/10/2009. Đội ngũ gồm 42 nhân viên có chứng chỉ nghiệp vụ hải quan trực tiếp tư vấn áp mã HS, rà soát hồ sơ công bố và thực hiện kiểm tra chéo 2 lớp trên từng tờ khai trước khi truyền lên hệ thống VNACCS/VCIS.

Năm 2025, LogiLink xử lý 28.400 tờ khai hải quan với tỷ lệ giao hàng đúng hẹn đạt 98,6%, phục vụ thường xuyên 640 doanh nghiệp xuất nhập khẩu. Chúng tôi cung cấp giải pháp đồng bộ gồm khai báo hải quan, đăng ký kiểm tra chuyên ngành, vận chuyển bằng 60 đầu kéo container và lưu kho bãi tại các vị trí trọng điểm: Thủ Đức, Long Bình, Cái Mép và Long Thành.

Bạn liên hệ LogiLink để nhận báo giá tách từng khoản minh bạch trong 2 giờ làm việc:

  • Địa chỉ trụ sở: 60 Nguyễn Phúc Nguyên, phường Nhiêu Lộc, TP.HCM
  • Điện thoại và Zalo: +84 909 999 543
  • Email: info@congtyxuatnhapkhau.com
  • Website: https://congtyxuatnhapkhau.com
  • Giờ làm việc: 07:00 – 21:00, thứ Hai đến Chủ nhật, kể cả ngày lễ.
Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

tám − 7 =